Kopanie kryptowalut – mining

Czym właściwie jest kopanie kryptowalut (z j. angielskiego mining)? Czy jeśli chciałbym stać się “kopaczem” to muszę najpierw odwiedzić sklep i zaopatrzyć się w porządny kilof? W tym artykule spróbuję bez wchodzenia w techniczne szczegóły, na których zresztą znam się średnio, omówić powyższy temat.

Czym jest blockchain? Co stoi za tą technologią?

Załóżmy, że wiemy już o co chodzi z tym całym blockchainem i na jakiej zasadzie działa przesyłanie kryptowalut między użytkownikami. W tym momencie nasuwa się następne pytanie: skąd biorą się kolejne kryptowaluty i kto potwierdza transakcje, skoro nie stoi za tym żadna trzecia strona np. bank?

Na czym polega kopanie kryptowalut?

Kopanie kryptowalut to potoczny zwrot, który określa zbiór procesów kryptograficznych. Nie ma pośrednika, czuwającego nad bezpieczeństwem czy emisją nowych kryptowalut. Wszystkie komputery podłączone do sieci komunikują się ze sobą według z góry określonych zasad, opisanych w algorytmie danej kryptowaluty. Te właśnie opracje nazywamy kopaniem.

Jednak samo posiadanie komputera podłączonego do sieci nie jest wystarczające. Potrzebujemy narzędzi, które przeprowadzą skomplikowane obliczenia matematyczne. Do tego celu wykorzystuje się urządzenia nazywane koparkami lub aplikacje (portfele).

Na dzisiaj istnieją dwie podstawowe metody kopania kryptowalut.

  • Proof of Work (dowód pracy)
  • Proof of Stake (dowód stanu/posiadania)

Po co w ogóle kopać kryptowaluty?

Jest to najważniejszy element całego systemu, czymś co umożliwia mu działanie. Spełnia trzy poniższe funkcje, bez których kryptowaluty jakie znamy dzisiaj, nie mogłyby istnieć:

  1. Przesyłanie przelewów – przetwarzanie wszystkich transakcji wewnątrz sieci, zgodnie z zasadami kryptografii. Przelewy potwierdzony bądź poprzedzony stosownymi obliczeniami
  2. Bezpieczeństwo – poszczególne węzły w sieci (komputery, koparki) “komunikują się” ze sobą za pomocą liczb i kryptografii. Utrudnia to osobom nieuprawionym anulowanie lub zafałszowanie transakcji
  3. Emisja – strony zaangażowane w kopanie, otrzymują nowo powstałe jednostki danej kryptowaluty. Dzieje się to zgodnie z zasadami zawartymi w algorytmie.

Kopanie metodą Proof of Work

W tej metodzie “górnicy” dysponują “koparkami”, czyli komputerami o dużej mocą obliczeniowej (wyrażoną w H/s – hash na sekundę). Ich rdzeń stanowią karty graficzne GPU lub dedykowanie układy ASIC. Wybór rozwiązania zależy od tego, w jaki sposób określone jest wydobycie danej kryptowaluty w jej algorytmie.

Górnicy, którzy utrzymują niejako sieć, konkurują również ze sobą na polu rozwiązywania złożonych zagadek matematycznych. W momencie, gdy któremuś z nich się powiedzie, rozwiązanie trafia do sieci, gdzie pozostali górnicy potwierdzają jego poprawność.

W metodzie tej kosztem jest zakup sprzętu oraz energia potrzebna do jego używania. Dlatego górnicy zarabiają na prowizjach od potwierdzania transakcji między użytkownikami oraz generowaniu nowych kryptowalut.

Kopanie kryptowalut na przykładzie Bitcoina

Kiedy dokonujesz zakupu lub sprzedaży za pomocą Bitcoina, dochodzi do transakcji. W dzisiejszym Świecie, transakcje dokonywane za pomocą walut FIAT w sklepach czy on-line zapisywane są w banku oraz fizycznie w postaci rachunków czy faktur. Górnicy Bitcoina osiągają podobny efekt, bez udziału instytucji czy innych podmiotów, poprzez umieszczanie tych transakcji w blokach i dodając do rozproszonej księgi publicznej, czyli blockchain. Jedną z główych ról górnika podczas dodawania kolejnego bloku z transakcjami do sieci jest upewnienie się, że nie nastąpiła duplikacja Bitcoina. Taka weryfikacja przy np. 1 milionie transakcji dziennie to sporo pracy dla koparek. Nagrodą za dodanie nowego bloku z transakcjami do sieci blockchain jest otrzymanie Bitcoina lub jego części.

kopanie kryptowalut

Powyższy obrazek pokazuje, jak zmienia się nagroda dla górników za skompletowanie/zweryfikowanie jednego bloku transakcji w czasie. Dla przypomnienia- kiedy Bitcoin “startował” w 2009r., do wykopania było 21.000.000 sztuk. W tym czasie nagroda za 1 blok wynosiła 50 Bitcoinów. Co 210.000 rozwiązanych bloków lub średnio co 4 lata ma miejsce tzw. “halving”, czyli zmniejszenie nagrody o połowę. W 2012r. w obiegu było 10.500.000 szt. Bitcoina, przy kolejnym halvingu w 2016r. ilość ta zwiększyła się o dodatkowe 5.250.000 sztuk.

Jak działa kopanie Bitcoina?

Aby zyskać nagrodę w postaci Bitcoina muszą wydarzyć się dwie rzeczy. Po pierwsze należy zweryfikować 1 MB danych z transakcjami. W teorii może to być tylko jedna transakcja, ale częściej są ich tysiące, w zależności od tego jak dużo danych każda z transakcji przechowuje. Po drugie żeby taki blok trafił do sieci blockchain, górnicy muszą rozwiązać złożone matematyczne zagadki, zwane właśnie Proof of Work.

W rzeczywistości do rozwiązania jest poniższy problem:

Należy “odgadnąć” 64-cyfrową liczbę w systemie szesnastkowym (heksadecymalnym), zwaną również “hash”, która jest mniejsza lub równa hashowi, który jest celem. W poszukiwaniu tej liczby komputer, w zależności od dostępnej mocy, może “wypluwać” rozwiązania w tempie megahashów na sekundę (MH/s), gigahashów na sekundę (GH/s) lub nawet terahashy na sekundę (TH/s).

Załóżmy, że grasz na imprezie ze znajomymi w następującą grę: Myślisz o liczbie od 1 do 100, zapisujesz ją na kartce i wkładasz do koperty. Twoi znajomi nie muszą odgadnąć dokładnej liczby, wygrywa pierwsza osoba która poda liczbę równą lub mniejszą. Nie ma limitu ilości prób. Przyjmijmy, że myślałeś o liczbie 10. Twój Kolega Karol podaje liczbę 12, Jakub 5, a Bartek 9. Ponieważ 12>10, Karol przegrywa. Jakub i Bartek obaj podali dozwolone odpowiedzi. Nie ma tutaj extra punktów dla Bartka, który był bliżej 10. Teraz wystarczy sobie wyobrazić, że utrudniamy tę grę i zamiast liczb 1-100, pytamy naszych Kumpli o 64 cyfrowe liczby w systemie szesnastkowym. Bez dużej ilości odpowiednich trunków i jeszcze większej ilości czasu się nie obejdzie.

Trudność wydobycia jednego bloku na czas pisania tego wpisu wynosi 7 409 399 249 090. Szansa, z którą Twój komputer odgadłby dokładną liczbę lub poniżej zakładanej hash, wynosiłaby mniej niż 1:7 bilionów! Trudność ta dodatkowo zwiększa się co każde 2016 bloków, czyli około 2 tygodnie. Ponieważ założeniem jest pozostawienie szybkości wydobycia na stałym poziomie, im więcej górników walczy o prawidłowe rozwiązanie, tym zadanie to staje się trudniejsze i odwrotnie.

Kopanie kryptowalut metodą Proof of Stake

Kopanie kryptowalut tą metodą nie polega na rozwiązywaniu żadnych matematycznych równań. Zależy od ilości monet trzymanych na aktywnym portfelu. Algorytm decyduje o tym, który górnik potwierdzi transakcję i otrzyma w ten sposób prowizję. Jest to uzależnione od wielu czynników, a jednym z nich jest ilość posiadanej kryptowaluty (stan portfela). Dla uproszczenia można przyjąć, że im więcej kryptowaluty w portfelu posiadasz, tym większą masz szansę na uzyskanie nagrody z kopania. Nie jest to jednak warunek wystarczający, a jedynie zwiększający prawdopodobieństwo. W grę wchodzą również inne czynniki losowe, na które górnicy nie mają już wpływu. Ma to uchronić przed ewentualnym monopolem, który zagrażałby stabilności sieci opartej o konsensus Proof of Stake.

Aby rozpocząć kopanie tą metodą nie musisz posiadać dodatkowego sprzętu w postaci koparki. Wystarczy laptop, na którym zainstalowany jest pełny portfel, zawierający cały łańcuch bloków- wszystkie transakcje od początku istnienia danej kryptowaluty. Następnie przelewasz daną kryptowalutę i rozpoczynasz wydobywanie. Komputer musi być w tym czasie uruchomiony i podłączony do internetu, a portfel włączony.

masternode

Czym jest Master Node?

Master Node to również węzeł, tylko że dla sieci ma dużo większe znaczenie oraz posiada większe uprawnienia. Właściciel Master Noda ma możliwość głosowania np. w sprawach związanych z dalszym rozwojem kryptowaluty, a jego zysk z kopania jest większy niż zwykłego górnika. Jednak postawienie Master Noda jest kapitałochłonne, ponieważ wymaga posiadania określonej ilości danej kryptowaluty, zazwyczaj znacznej ilości. Po przeliczeniu może to być nawet kilkaset tysięcy złotych. Poza tym wymaga serwera z dedykowanym adresem IP i całodobową dostępnością, więc to zajęcie dla osób zorientowanych w temacie.

Czy kopanie kryptowalut się opłaca?

Może, ale wcale nie musi. Istnieje dużo zmiennych, które mają na to wpływ: cena energii w danym momencie, trudność wydobycia, ceny sprzętu elektronicznego i jego jakość, ilość kopaczy, sytuacja na rynku, ceny kryptowalut. Niewątpliwie trzeba trafić w sprzyjający okres, czyli wtedy kiedy niski poziom trudności pokrywa się z tanim i wydajnym sprzętem. W internecie znaleźć można mnóstwo kalkulatorów, które liczą opłacalność kopania kryptowalut, ale należy podchodzić do nich z dystansem. Pokazują one opłacalność na dzisiaj, a przecież taka koparka może zwracać się długimi miesiącami.

Życzę trafnych decyzji, nie tylko inwestycyjnych!





2 comments Add yours
    1. Jeśli pyta Pan(i) o trudność wydobycia to bilionów. To duża liczba, choć i tak ponad 2 razy mniejsza niż wynosi obecnie. 2 dni temu trudność kopania Bitcoina osiągnęła swoje nowe ATH – all time high – ponad 1:17 bilionów. Pozdrawiam 😉

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *